RASTLANTI ÜZERİNE

Hayatımız aslına bakarsanız fikirlerimizin doğurduğu düşüncelerimizden, düşüncelerimizin doğurduğu eylemlerden ve de eylemlerimizin doğurduğu sonuçlardan ibaret değil midir? Şunu düşünün bir de; Günün birinde hiç nedeni yokken ve uzun süre düşünmemiş olmanıza rağmen aklınıza bir kişi, bir olay ve ya okuduğunuz kitaptan bir cümle geliyor diyelim ki. Aynı gün evden, okuldan ve ya mesai bitiminde işyerinizden ayrılırken düşündüğünüz şey bir anda karşınıza çıkıveriyor. Önce bir şaşkınlık, kafa karışıklığı ‘hadi canım sen de’ demeler… Biliyoruz ki hepimiz yaşadık bunları. Sizce böyle bir durumla karşı karşıya kalmamızın nedeni nedir? Düşüncelerin gücü mü, yoksa rastlantısallık mı? Esasen bu durumda olmanızın nedeni %50 düşünce gücü ve %50 rastlantısallık. İşte Akbank Sanat da bu ‘rastlantısallık’ kavramını kendine ana kavram olarak belirleyerek ‘Sanat Rastlantısı/ Rastlantının Sanatı’ adı altında bir sergi açtı. Bu sergide ‘sanatın çekirdeği bilinç ve güzelliktir… Sanat daima bir rastlaşmadır.’ Ben de bu düşünceye tamamıyla katılıyorum. Şimdiye kadar çağdaş sanatın her dalıyla ilgilenen ve bunun yanında modern-öncesi sanat döneminde pek çok eser üreten sanatçının üretim süreçlerini irdeledim. Ve hepsinin ortak kanısı da şu: Bir sanat eseri üretmek planlı bir eylem değildir. Bir anda bir şey görürsün, okursun vey a dinlersin. Bunlar seni etkiler ve sana üretim yapabilmen konusunda fikirler ve bu fikirleri somut hale getirmen için malzeme verir. Burada benim şahsi görüşüm malzeme derken boya, fırça, tuval değil. Malzeme bizim deneyimlerimiz. Yani o müziği dinlerken ya da o yoldan geçerken bizi oraya götüren şey. İşte başarılı ve sanat dünyasında tarihe geçecek eserler böyle ortaya çıkıyor.

Kısaca Burhan Doğançay’ın ‘Aleksander Duvarları’ adlı serine değinip Akbank Sanat’a dönüş yapacağım. Alexander Duvarları bir gün Burhan Doğançay New York’da dolaşırken bir inşaat görür. İnşaatın önünde duvarlar vardır. Bu duvarlarda yapıştırılmış olan .eşitli reklam posterlerini örten siyah bir örtü vardır. Bu örtü zamanla sıcaktan yırtılmış ve bazı reklamların hat benzeri gölgeleri ortaya çıkmıştır. Burhan Doğançay bu gördüklerinin eskizini almış ve daha sonra Alexander Duvarları serisini ortaya çıkmıştır. Burada rastlantı sanata dönüşmüştür.

Akbank Sanat’ta  Hasan Bülent Kahraman küratörlüğünde 10 çağdaş sanatçı sergiye ismini veren iki kavram üzerindeki çalışmalarını bir araya getirmiştir. Bu sergide çalışmaları sergilenen isimler arasında ‘Akbank Günümüz Sanatçıları Ödüllü Sergisi’nde yer alan sanatçılar var. Bu ödüllü serge uzun süredir var. Bu serginin çalışmalarını izleyiciyle buluşturma imkanı bulamamış genç yetenekler için önemli bir yeri olduğu kanısındayım. Sonuç olarak Akbank Sanat, Türkiye’nin sanat merkezi olan İstanbul’da önemli bir yere sahip olan sergileme alanıdır. Bu sergileme alanında çalışmaları sergilenen sanatçılar koleksiyonerlerle tanışma fırsatından tutun da yurt dışına çıkma imkanı gibi birçok imkana erişme fırsatı bulabilir.

Bu sergide hakim olan hava yine kenidini ‘kent’te buldu. 1.katta bulunan Erdal İnci’nin ‘Karaköy’de Bir Gün’ adlı eseri kenti tam anlamıyla yansıtan çalışmalardan biri. Bu çalışma, Karaköy’ün muhtelif(?) yerlerinde çekilmiş fotoğraflarım bir fotogrametri şeklinde yansıtılmasıyla oluşuyor. Başlangıçta sanki çizim yapılıyormuş gibi ufak eskizler atılarak Karaköy’ün muhtelif yerlerinin görünümü oluşuyor. Sonrasında ise bu oluşan manzaranın 24 saat içinde maruz kaldığı ışık, ve tepkimesi olarak oluşan gölge 3 boyutlu bir şekilde yansıtıldığı için kendimizi Karaköy’de hissetmemizi sağlıyor. Bu anlamda bir diğer çalışma Elif Boyner’in imzasını taşıyor. Çalışmada çay bardağının ortasında, Ege köyünün tarlalarında çalışan kadınların portrelerini görmekteyiz. Hani köylerde bir durum vardır: Erkek kıraathaneye gider, kadın tarlada çalışır. İşte bu eserde aslında bütün yükün kadınların omzunda olduğu ve köy erkeklerinin bunu umursamadığı en iyi şekilde aktarılmış.

Yukarıda bahsettiğim isimlerden Burak Eren Güler’in çalışmasına değinmek istiyorum. Günümüz Sanatçıları ödüllü sergisinde karşımıza yay ve kontraplakla oluşturulmuş bir yerleştirmeyle karşımıza çıkan sanatçının, bu sergide de yine yaylar ve demir profille karşımıza çıktığını gördüm. Burda demir profiler siyah ve beyaz renkleri kullanılmış. Bu çalışması bir bakıma izleyiciyi de içine alan bir yerleştirme. İzleyici bu yerleştirmenin üstüne çıkabiliyor. Yalnız şunu söylemeliyim. Sürprizlere hazırlıklı olun.

Son olarak Ardan Özmenoğlu’nun ‘Beauty Baloons’ isimli çalışmasından bahsetmek istiyorum. Burada 4 kadın portresi ve 4 tane balon görmekteyiz. Siyah rengin hakim olduğu bu eserde 4 kadın portresi ve 4 balon görmekteyiz. Bu eserin bana çağrıştırdığı şey bu balonların bir gün patlayacağı. Yani güzel olan her şeyin bir gün biteceği durumu gibi. Eserin 2016’da yapılıp, sergilenmiş olmasını dikkate alırsak sanatçı paranın hakim olduğu yaşama vurgu yapmak istemiş. Şu benzetme yerinde olur. Para da tıpkı bir balon gibidir. Eğer ki balon patlarsa bütün güzellik ortadan kalkar, aynı şekilde para biterse bu ‘paranın hakim olduğu yaşam’da sona geliniyor demektir.

Sergi kataloğunu girer girmez almış olmama ragmen hemen kavramsal metni okumak istemedim, ki genelde tam tersini yaparım. Nedeni ise sergiyi gezerken nelere ‘rastlayacağımı’ merak etmemden kaynaklanıyor. Adı üstünde rastlantı. Hayatta nelere rastlayacağımızı önceden bilemeyiz değil mi? Ne gibi sürprizlerle karşılacağımı, serge bitiminde neler hissedeceğimi bilmemenin verdiği heyecanla sergiyi gezmek bana dahah doğru geldi. Aslına bakarsanız eserlerin künyesindeki açıklamayı okumadan eseri derinlemesine incelemek ve eserdeki detayların farkına varmak sanat serine ve bunu yapan sanatçıya bir değer katıyor.

Ayrıca sergide yukarıda değindiğim isimlerin dışında Fırat Engin, Seydi Murat Koç ve Eda Soylu’nun çalışmalarını da inceleyebilirsiniz. Yolunuz İstiklal Caddesi’ne düşerse sergiyi gezmenizi ve ‘rastlantısallık’la ‘sanat’ın nasıl buluştuğuna tanıklık etmenizi öneririm. Seri 3 Aralık 2016’ya kadar Akbank Sanat’ta

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

w

Connecting to %s